Akweny Zachodniopomorskiego Szlaku Żeglarskiego

Jezioro Dąbie

Dąbie jest jeziorem deltowym w dolinie Odry. Powstało w wyniku zamknięcia jednego z jej ujść. Jest dawną zatoką Zalewu Szczecińskiego. Jego powierzchnia wynosi 5600 hektarów, długość około 15 kilometrów, a szerokość 7 kilometrów.

Linia brzegowa jeziora liczy 55 kilometrów. Akwen jest znany żeglarzom jako stosunkowo płytki.

Jezioro Dąbie jest połączone systemem kanałów z głównym biegiem Odry. Przez Dąbie przepływa wschodnia odnoga Odry - Regalica, łącząc się w jego północnej części z głównym nurtem. Tor z południa na północ prowadzi jako kontynuacja prądu Regalicy przez Jezioro Dąbie Duże. Od Odry przez Przekop Parnicki i dalej przez Kanał Jacka wiedzie tor przez Jezioro Dąbie Małe.

Klimat w rejonie zbliżony jest do klimatu Niziny Szczecińskiej. Na Jeziorze Dąbie przez cały rok dominują wiatry północno zachodnie. Najtrudniejsze warunki do żeglowania występują na akwenie w okresie jesienno - zimowym. Jest to spowodowane niewielkimi rozmiarami i małą głębokością jeziora dochodzącą do maksimum 4,2 metra. Zbiornik charakteryzuje się krótką falą (do 1,5 metra), co przy silnych wiatrach stwarza pewne niebezpieczeństwo dla żeglugi.

Innym utrudnieniem dla żeglarzy są bardzo liczne sieci rybackie. Ich długość może dochodzić nawet do 900 metrów. Sieci stanowią istotny element wpływający na warunki nawigacyjne na akwenie. Ich oznakowanie stanowią tablice, tyczki i chorągiewki. W związku z dużą ilością sieci bezwzględnie wskazane jest pływanie wzdłuż torów wodnych.

Odra i Szczecin

Szczecin jest stolicą Pomorza Zachodniego, morsko - rzecznym portem w dolinie Odry, żeglarskim centrum regionu. Leży w odległości około 37 mil na południe od Zatoki Pomorskiej.

Jego klimat jest determinowany przez Morze Bałtyckie i Ocean Atlantycki. Średnia temperatura w miesiącach letnich wynosi ok. 17 stopni C.

Do portu w Szczecinie mogą zawijać statki o maksymalnym zanurzeniu 9,15 metrów przy długości 160 metrów. Port uważa się, za bramę wiodącą do Europy najbliżej tu do Berlina, Sztokholmu czy Kopenhagi.
Miasto jest administracyjnym i kulturalnym sercem regionu.

W Szczecinie można znaleźć zabytki, których nie powstydziłoby się żadne miasto w Polsce. Do najpiękniejszych obiektów można zaliczyć między innymi Zamek Książąt Pomorskich, Ratusz Staromiejski, Bazylikę Archikatedralną Św. Jakuba, Bramę Królewską z XVIII w.

Obok unikalnych obiektów historycznych Szczecin może się pochwalić wieloma różnorodnymi imprezami kulturalnymi. Do najważniejszych można zaliczyć cykliczne przeglądy teatralne, ale i muzyczne (np. Wojewódzki Przegląd Chórów i Zespołów Kameralnych).

W sierpniu Szczecin zamienia się w stolice bliźniąt, przyjeżdżają one do miasta w ramach popularnego Europejskiego Festiwalu Bliźniąt. We wrześniu na kortach przy alei Wojska Polskiego rozgrywany jest międzynarodowy zawodowy turniej tenisa ziemnego mężczyzn ATP “PEKAO OPEN”. Silnie są ze Szczecinem kojarzone lipcowe Dni Morza. Warto zauważyć, że coraz większą popularność zdobywają takie imprezy jak Szczeciński Festiwal Filmów i Muzyki Filmowej oraz Festiwal Artystów Ulicy (wrzesień).

Miasto posiada interesujący Miejski Szlak Turystyczny, pozwalający poznać historię i osobliwą urodę Szczecina. Wyznacza go czerwona przerywana linia namalowana na chodnikach. Inny szlak, nazwany Złotym pozwala zapoznać się z trasą od Zamku Książąt Pomorskich do parku Kasprowicza. Do obejrzenia jest jeszcze wyjątkowy w skali Europy Cmentarz Centralny, port oraz wiele innych miejsc.

Wybrzeże Morza Bałtyckiego 

Morze Bałtyckie jest szelfowym morzem Oceanu Atlantyckiego. Jego powierzchnia wynosi 415 tysięcy km2, objętość - 21,7 tysięcy km3, średnia głębokość - 56 m. Przezroczystość Bałtyku waha się od 6 - 15 m w Zatoce Gdańskiej do 19 m w okolicach Bornholmu.

Temperatura wód powierzchniowych wynosi w zimie od 0° do 2°C, w lipcu od 12°C w Zatoce Botnickiej, 15°C na otwartym morzu, do 20 - 22°C na południowych wybrzeżach.
Pogoda na Bałtyku charakteryzuje się małymi wahaniami rocznymi temperatur, dużą wilgotnością powietrza, znacznym zachmurzeniem i mgłami. Dominują tu wiatry zachodnie i południowo - zachodnie. Częstość ich występowania wynosi 35 - 50 procent. Największą prędkość bałtyckie wiatry osiągają zimą od października do marca ich średnia miesięczna wynosi 6 - 9 m/s, natomiast latem 4 - 6 m/s. W pobliżu brzegów ich wartości wynoszą odpowiednio 3 - 6 m/s oraz 2 - 5 m/s. Prędkości wiatru gwałtownie wzrastają w cieśninach, zwłaszcza o wysokich brzegach.

Za sprawą dominującej cyrkulacji zachodniej na Bałtyku występuje dodatnia anomalia termiczna. Zima jest stosunkowo łagodna, z pochmurną pogodą, opadami i silnymi wiatrami z kierunków południowo zachodnich. Wiosna jest zazwyczaj chłodna i długa.

Sztormy wiosenne cechuje duża zmienność kierunków. Lato jest umiarkowanie ciepłe, ale charakteryzuje je duża liczba ulewnych deszczów. Pierwsza połowa jesieni jest na ogół ciepła i sucha, w drugiej dobowa amplituda temperatury na Bałtyku wynosi latem 7 - 10°C, natomiast zimą 3 - 5°C. Zimą odnotowywane są duże różnice temperatury na lądzie i na morzu. Wilgotność względna powietrza utrzymuje się przeciętnie w granicach 82 - 84 procent. Najmniejsza wilgotność odnotowywana jest w godzinach południowych, wahania dobowe wynoszą 3 - 8 procent zimą i 10 - 20 procent latem.

Ciśnienie jest zmienne tak w zestawieniu dziennym, jak i miesięcznym. Jego wartości wahają się w granicach 1040 - 980 hPa latem oraz 1050 - 960 hPa zimą.
Średnia liczba dni ze sztormem przy wybrzeżu w okresie październik - marzec wynosi od 5 do 25 dni. Wiatry sztormowe osiągają prędkość 17 - 24 m/s. Dominują kierunki południowo - zachodni, zachodni i północno zachodni.
Nad lądem występuje wyraźny dobowy rytm zachmurzenia (rozwój w dzień, zanik w nocy). Nad morzem zmiany dobowe są mniej wyraźne.

Istotną część opisywanego akwenu stanowi Zatoka Pomorska leżąca w wierzchołku rozległego zatokowego wcięcia południowych wybrzeży Bałtyku, między Jarosławcem a Arkoną. Od południa oddzielają ją od Zalewu Szczecińskiego wyspy Uznam i Wolin, ale posiada z nim połączenie poprzez cieśniny: Dziwna, Świna i Piana. Spośród opisywanych tu przystani w granicach Zatoki Pomorskiej położone są Dziwnów i Świnoujście.

Poziom wody w Zatoce podnosi się podczas wiatrów północno - zachodnich poprzez południowe do południowo- wschodnich. Przeważa prąd o kierunku wschodnim. Zlodzenie w Zatoce występuje w bardzo małym stopniu. Przy ostrej zimie w zatoce nanosi się kra. Przy długotrwałych mrozach tworzą się pola lodowe. Najlepszym znakiem orientacyjnym są obiekty: wieża latarni morskiej Kikut, przylądek Święta Kępa, góra Gosań, wieża kościoła w Międzyzdrojach, wieża latarni morskiej Świnoujście, wieża telewizyjna w Świnoujściu, wieża PO Świnoujście, czerwono - biały maszt kratowy na wzniesieniu Streckelsberg, wieża kościoła w Zinnowitz.

Na wyspie Uznam znajduje się polsko-niemiecka granica państwowa.

Zalew Szczeciński

Zalew Szczeciński to największy śródlądowy zbiornik wodny w okolicy Szczecina. Jego powierzchnia wynosi 687 km2. Połączony jest z Morzem Bałtyckim cieśniną Pianą (na zachodzie), Świną (między wyspami Uznam i Wolin) i Dźwiną (na wschodzie).

Od północy jest zamknięty wyspami Uznam i Wolin. Dzieli się na część wschodnią - Wielki Zalew i zachodnią - Mały Zalew.

Zalew Szczeciński to stosunkowo niewielki akwen o małej głębokości. Charakteryzuje go urozmaicona linia brzegowa. Powstał w wyniku wtargnięcia na ląd morza w czasie transgresji litorynowej. Doszło w nim do nieznacznego zasolenia w wyniku słabej wymiany wód ograniczonej przez warunki morfometryczne. Nad Zalewem powstało wiele portów- handlowych, rybackich, jachtowych. Znajdują się one w miejscowościach Stepnica, Wolin, Kamień Pomorski, Dziwnów, Trzebież, Nowe Warpno.
Przez Zalew ciągnie się pogłębiony tor wodny ze Szczecina do Świnoujścia. Średnia głębokość Zalewu to 3,8 m (największa na wyżej wspomnianym torze wodnym).

Pomiary potwierdzają, że w obrębie Zalewu Szczecińskiego główne kierunki prądu układają się wzdłuż rynny toru wodnego Szczecin - Świnoujście. Występują również prądy prostopadłe do tego toru przyczyniające się do jego zamulenia. Prędkość prądu waha się na ogół wokół prędkości 0,1 m/s, w wyjątkowych przypadkach dochodzą do 1 m/s.
Największe fale na wodach Zalewu Szczecińskiego występują jesienią i zimą do około 2 metrów. W sezonie letnim wysokość fali nie przekracza 1,3 metra. Zdecydowanie przeważają fale z sektora zachodniego, najrzadziej ze wschodu. Przy wietrze nawet do 5° w skali Beauforta nie ma zagrożenia nawet dla małych jednostek. Pojawia się ono przy prędkościach powyżej 10 m/s.
Długą wąską cieśniną Zalew Szczeciński jest połączony z Zalewem Kamieńskim. Na tym zbiorniku fale dochodzą maksymalnie do 1,5 m wysokości i ok. 14 m długości. Wytworzone na nim falowanie jest znamienne dla fal wiatrowych występujących na płytkich wodach.

Zalew popularny jest jako teren rekreacji, sportów wodnych, oraz rybołówstwa (spotykamy na tym terenie ryby słodkowodne przystosowane do wody słonawej takie jak węgorz, okoń, płoć, szczupak, leszcz).
Na wody Zalewu Szczecińskiego można się dostać płynąc z Niemiec od Stralsundu, wpływając na jego wody Odrą lub wodując łódź w jednym z portów Zalewu.
Żeglując Odrą za przystaniami Jeziora Dąbskiego można dotrzeć do przystani Stepnica, leżącej nad Zatoką Odrzańską. Miasto posiada port z dwiema przystaniami, oraz marinę Krampa.
Na południu Zalewu brzeg jest obniżony. Na brzeg, na niewielkim odcinku, wkrada się Puszcza Wkrzańska. Kierując się wskazówkami zegara kolejnym portem jest Trzebież, a za nim położone na północy Nowe Warpno.
Na północy Zalewu rozpościera się wyspa Wolin z Wolińskim Parkiem Narodowy. Żeglarze znajdą schronienie w tutejszej przystani. Stąd można dostać się do Międzyzdrojów. Wpływając na rzekę Dziwną można dotrzeć do mariny w Kamieniu Pomorskim (nad Zalewem Kamieńskim). Koniec tej trasy prowadzi do Dziwnowa (stąd tylko kilkaset metrów do morza).

Porty i Przystanie Zachodniopomorskiego Szlaku Żeglarskiego